ژاپن پول مداخلات حمایتی از ین را از کجا پیدا کرد؟

ین بیمار است: داروی قدیمی دیگر اثر نمیکند
USD/JPY
منطقه کلیدی: 159.50 - 160.50
خرید: 161.00 (در بازگشت پس از آزمون مجدد 160.00); هدف 162.50-163.50; حد ضرر 160.40
فروش: 159.00 (در شکست مطمئن 160.00); هدف 157.50-156.50; حد ضرر 159.60
حجم اوراق بهادار خارجی در ذخایر ژاپن به میزان $75.6 میلیارد کاهش یافته است — رقمی که تقریباً با هزینههای بیسابقه چندین عملیات برای حمایت از ین مطابقت دارد. دلیل بنیادی این موضوع آن است که اختلاف نرخ بازده اوراق قرضه دو ساله آمریکا و ژاپن از ابتدای فوریه از 2.12% به 2.60% افزایش یافته و نگهداری موقعیتهای دلاری در برابر ین را جذابتر کرده است.
یکی از مقامات رسمی وزارت دارایی ژاپن اذعان کرد که مداخلات ارزی یکی از عوامل اصلی کاهش شدید ذخایر ارزی بوده و این افت بزرگترین کاهش در تاریخ محسوب میشود.
یادآوری میکنیم:
توکیو از سرمایهگذاریهای خود در اوراق بهادار خارجی، از جمله اوراق خزانهداری آمریکا، برای تأمین مالی مداخلات ارزی بیسابقه ماه گذشته استفاده میکند. ترامپ به احتمال زیاد از چنین راهکاری برای حل عدم تعادل مالی داخلی ژاپن خوشش نخواهد آمد.
فروش اوراق بهادار برای حمایت از ارزش ین مورد پسند آمریکا نیست — دولت ترامپ نسبت به ثبات بازار اوراق قرضه دولتی نگران است.
با این حال، ژاپن تصمیم گرفت بزرگترین مداخله ارزی تاریخ خود را انجام دهد و آن هم در شرایطی کاملاً متفاوت از نظر اقتصاد کلان. نکته کلیدی سال 2026 این است که تأمین مالی نه از طریق بودجه و نه از طریق بانک مرکزی ژاپن انجام شد. همانند گذشته، از صندوق ویژه دولتی ارز خارجی (Foreign Exchange Fund Special Account) استفاده شد.
همزمان عوامل زیر بر نرخ ین فشار وارد کردند:
- جهش جدید قیمت نفت؛
- تشدید درگیریها در خاورمیانه؛
- افزایش تقاضا برای دلار بهعنوان دارایی امن؛
- افزایش هزینه واردات انرژی برای ژاپن؛
- تداوم بازده بالاتر اوراق قرضه آمریکا.
بازار شروع به افزایش فعالانه موقعیتهای فروش (Short) روی ین کرد. بر اساس برآورد رویترز، حجم موقعیتهای سفتهبازانه فروش به حدود $9 میلیارد رسید.
- واشنگتن تاکنون بهصورت علنی با تلاشهای توکیو برای حمایت از ین مخالفت نکرده است. بسنت حتی بهطور عمومی اعتماد خود را به کازوئو اوئدا، رئیس بانک مرکزی ژاپن، ابراز کرد و تلویحاً گفت که آمریکا انتظار افزایش نرخ بهره در ژاپن را دارد.
- ذخایر ارزی ژاپن تا پایان ماه مه به $1.09 تریلیون کاهش یافت. این مقدار برای انجام مداخلات جدید در صورت نیاز بیش از حد کافی است. حجم سپردههای ارزی، یکی دیگر از منابع مالی، تقریباً بدون تغییر در سطح $162 میلیارد باقی ماند.
- فروش اوراق آمریکایی هنوز بحرانی تلقی نمیشود. اگر ژاپن اوراق 10 ساله را میفروخت و تعادل عرضه و تقاضا در بازار بدهی را بر هم میزد، وضعیت بسیار بدتر میشد. در واقع، توکیو اذعان میکند که فروش بیشتر اوراق خزانهداری آمریکا دیگر فقط یک موضوع ارزی نیست، بلکه عاملی برای ثبات مالی جهانی نیز محسوب میشود.
- انتظار میرود مدیریت بانک مرکزی ژاپن در نشست 15–16 ژوئن درباره احتمال افزایش نرخ بهره بحث کند. با این حال، با وجود آنکه بازار احتمال افزایش نرخ بهره در ژوئن را 92% ارزیابی میکند، ین همچنان در نزدیکی سطوحی نوسان میکند که پیشتر مداخلات ارزی در آنها انجام شده بود. همچنین در پایان ژوئن، وزارت خزانهداری آمریکا گزارش ششماهه سیاست ارزی خود را منتشر خواهد کرد و ژاپن همچنان در فهرست 10 اقتصاد تحت نظارت دقیق قرار دارد.
و در نتیجه چه میشود؟
اثربخشی مداخلات در حال کاهش است. جنگ آمریکا و اسرائیل با ایران فشار بیشتری بر ین وارد کرده است. ژاپن تقریباً تمام انرژی مورد نیاز خود را وارد میکند و بیش از 95% واردات نفت آن از خاورمیانه تأمین میشود. افزایش قیمت نفت به این معناست که ژاپن باید دلار بیشتری برای خرید حاملهای انرژی بپردازد و این امر تقاضا برای ارز خارجی را به زیان ین افزایش میدهد.
پس از هزینه کردن ¥11.7 تریلیون، بازار نسبتاً سریع به سطوحی بازگشت که مداخله را ضروری کرده بودند. این نشان میدهد که جریانهای بنیادی سرمایه همچنان از اقدامات دولت قدرتمندتر هستند. بازار مشاهده کرد که حتی $73 میلیارد نیز نتوانست روند بلندمدت ین را تغییر دهد. این یک سیگنال بسیار خطرناک برای وزارت دارایی ژاپن است: هر دور جدید مداخله برای دستیابی به همان اثر، به حجم بیشتری از سرمایه نیاز دارد.
پس عاقلانه رفتار میکنیم و بیجهت ریسک نمیکنیم.
برای همه آرزوی سود!