چگونه بدون دلار زندگی کنیم: شبیه‌سازی یک فاجعه

آیا ایالات متحده می‌تواند واقعاً دسترسی جهانی به دلار را قطع کند؟

EUR/USD

منطقه کلیدی: 1.1550 - 1.1650

خرید: 1.1650(بر اساس یک پایه مثبت قوی) ; هدف 1.1800-1.1850; حد ضرر1.1580

فروش: 1.1550 (در بازگشت پس از آزمایش مجدد سطح 1.1600) ; هدف 1.1350; حد ضرر1.1620

شرکت DWS، بزرگ‌ترین مدیر دارایی در اروپا، نسبت به ریسک‌های عظیم جهانی در صورتی که آمریکا — یا دقیق‌تر بگوییم فدرال رزرو — دسترسی به نقدینگی دلاری را محدود کند، هشدار می‌دهد. هر اقدام در این جهت پیامدهای سنگینی خواهد داشت، به‌خصوص برای بازارهای نوظهوری که به‌شدت به تأمین مالی دلاری وابسته هستند.

جروم پاول در کنفرانسی که توسط بانک مرکزی اروپا برگزار شد، وعده داد که قوانین مرتبط با تأمین نقدینگی دلاری برای نهادهای رسمی خارجی تغییر نخواهد کرد. اما مقامات مالی اروپا مدت‌هاست از وابستگی شدید نظام مالی جهانی به سازوکارهای حمایتی فدرال رزرو انتقاد می‌کنند. ابتکار جدید بر تجمیع دلارهای نگهداری‌شده در حساب‌های بانک‌های مرکزی خارج از آمریکا متمرکز است تا وابستگی کاهش یابد. بازگشت ترامپ به قدرت، این روند را تسریع کرده است.

ممنوع کردن کامل دلار تقریباً غیرممکن است، اما محدود کردن جریان نقدینگی — به صورت هدفمند یا موقت — از طریق تحریم‌ها، مقررات یا محدودیت در تسویه‌حساب‌ها کاملاً ممکن است. برای مثال:

تحریم‌ها و ممنوعیت تسویه با دلار

  • مسدود کردن بانک‌ها توسط فهرست OFAC؛
  • ممنوعیت استفاده از حساب‌های کارگزار در بانک‌های آمریکایی؛
  • محدودیت در کلیرینگ پرداخت‌های دلاری (CHIPS, Fedwire).

محدودیت یا افزایش هزینه تأمین مالی دلاری

  • دشوارتر کردن دسترسی بانک‌های خارجی به خطوط تأمین مالی USD؛
  • تغییر در شرایط یا حجم خطوط سوآپ فدرال رزرو با ECB، بانک انگلستان و بانک ژاپن.

ابزارهای نظارتی یا «حقوقی»

  • تحریم‌های ثانویه برای نهادهایی که به دور زدن محدودیت‌ها کمک می‌کنند؛
  • فشار بر زیرساخت‌های مالی جهانی (اتاق‌های پایاپای، سپرده‌گذاری مرکزی).

حتی اجرای جزئی این سناریوها ریسک سیستمیک عظیمی ایجاد می‌کند.

امروز دلار:

  • 58% ذخایر ارزی جهان؛
  • 88% معاملات FX (تقریباً در هر جفت ارز USD حضور دارد).

تقریباً تمام بازار اعتبار جهانی، تأمین مالی تجارت و مشتقات بر پایه USD است. BIS نشان می‌دهد که حجم تعهدات دلاری پنهان در FX Swap و Forward — تعهدات خارج از ترازنامه — بسیار عظیم و غیرشفاف است: تریلیون‌ها دلار بدهی «نامرئی».

با وجود اهمیت یورو، ین و پوند، بخش عمده‌ای از وام‌ها، اوراق و مشتقات این ارزها همچنان از طریق USD هج می‌شوند.

اگر آماده فرار به طلا یا سهام نیستید، باید به سراغ انجام معاملات بدون دلار در کراس‌ریت‌ها بروید:

  • EUR/JPY — محور اصلی اروپا–آسیا؛
  • EUR/GBP — تعادل بین مراکز مالی اروپا و بریتانیا؛
  • GBP/JPY — ترکیب ریسک‌پذیری (GBP) و دارایی امن (JPY).

در سناریوی «دلاری‌زدایی»، نقدینگی و اهمیت این جفت‌ارزها به‌صورت ساختاری افزایش می‌یابد. داده‌های بنیادی شفاف هستند، و امکان معامله با روش‌های معمول تحلیل تکنیکال (Mean Reversion, Breakout و غیره) وجود دارد.

در مقاله‌ای جداگانه، درباره تاکتیک‌های مناسب در دوره محدودیت نقدینگی دلاری صحبت خواهیم کرد. فعلاً بازار همچنان با دلار اشباع است و این موضوع مانعی برای معامله‌گران خرد ایجاد نمی‌کند. اما یافتن راه‌های محافظت در برابر سلطه دلار باید از همین حالا آغاز شود.

پس عاقلانه رفتار می‌کنیم و بی‌جهت ریسک نمی‌کنیم.

برای همه آرزوی سود!