جنگ، نفت و سودهای بادآورده

XTI/USD

منطقه کلیدی: 76.50 - 81.50

خرید: 83.50 (در صورت شکست قاطع سطح 83.00)؛ هدف 87.50؛ StopLoss 82.80

فروش: 76.00 (در صورت وجود عوامل بنیادی قوی و منفی)؛ هدف 73.50-71.50؛ StopLoss 76.70

اختلال در حمل‌ونقل دریایی از طریق تنگه هرمز، کاهش صادرات فرآورده‌های نفتی پالایش‌شده از روسیه و محدود بودن ظرفیت مازاد پالایش، حاشیه سود پالایش را به‌شدت افزایش داده است. در نتیجه، قیمت سوخت‌های پالایش‌شده بسیار سریع‌تر از قیمت نفت خام رشد کرده و مهم‌ترین شاخص سودآوری این صنعت، یعنی کرک اسپرد (Crack Spread) یا اختلاف میان قیمت سوخت و هزینه خرید نفت خام، به‌طور قابل‌توجهی افزایش یافته است.

بیایید مروری داشته باشیم.

در سه‌ماهه دوم سال 2026، صنعت پالایش به یکی از سودآورترین بخش‌های انرژی جهان تبدیل شد. تحلیلگران اشاره می‌کنند که بسیاری از شرکت‌ها به لطف حاشیه‌های بی‌سابقه پالایش و تقاضای قوی برای فرآورده‌های نفتی، بهترین نتایج مالی خود را طی سال‌های اخیر ثبت کردند.

درگیری نظامی مرتبط با ایران عمدتاً به نفع شرکت‌های پالایشی مستقر در خارج از خاورمیانه تمام شد. اختلال در عرضه از طریق تنگه هرمز به‌طور هم‌زمان باعث افزایش قیمت نفت خام و ایجاد کمبود شدیدتر در گازوئیل، سوخت جت و بنزین شد.

پالایشگاه‌های آمریکایی بیشترین منفعت را بردند، زیرا به منابع نفت خام ایالات متحده، کانادا و ونزوئلا دسترسی دارند و وابستگی مستقیمی به محموله‌های عبوری از تنگه هرمز ندارند.

تا اوایل اوت 2026، قیمت گازوئیل و سوخت جت در آمریکا حدود 41% بالاتر از سطح پیش از اعمال محدودیت‌های کشتیرانی در تنگه هرمز بود. در اوج تشدید تنش‌ها، قیمت نفت برنت به $126 در هر بشکه رسید. هم‌زمان، صادرات فرآورده‌های نفتی پالایش‌شده از روسیه و چین کاهش یافت و این موضوع به پالایشگاه‌هایی که با کارایی بالا فعالیت می‌کردند، امکان داد تا عملاً قیمت‌ها را در بازار جهانی تعیین کنند.

• شرکت‌هایی که در حال حاضر بیشترین سود را ایجاد می‌کنند عبارت‌اند از: Valero Energy (NYSE: VLO)، Marathon Petroleum (NYSE: MPC)، Phillips 66 (NYSE: PSX)، ExxonMobil (NYSE: XOM)، Chevron (NYSE: CVX)، HF Sinclair (NYSE: DINO) و PBF Energy (NYSE: PBF).
• از منظر ایجاد تعادل میان پایداری کسب‌وکار و ظرفیت رشد، Valero Energy، Marathon Petroleum و Phillips 66 جذاب‌ترین گزینه‌های سرمایه‌گذاری به نظر می‌رسند. این شرکت‌ها بزرگ‌ترین شبکه‌های پالایشی را در اختیار دارند، از ترازنامه‌های مالی قدرتمندی برخوردارند و حتی در صورت کاهش تدریجی قیمت نفت خام نیز قادر به حفظ سودآوری بالا هستند.
• سرمایه‌گذارانی که حاضر به پذیرش ریسک بیشتر در ازای بازده بالقوه بالاتر هستند، ممکن است HF Sinclair و PBF Energy را گزینه‌های جذاب‌تری بدانند. این شرکت‌ها بیش از بسیاری از رقبا از گسترش حاشیه سود پالایش بهره‌مند می‌شوند، اما در صورت کاهش این حاشیه‌ها نیز آسیب‌پذیری بیشتری دارند.

طبیعتاً، اولویت فوری دولت‌ها در حال حاضر، بازسازی ذخایر سوختی است که در طول درگیری کاهش یافته‌اند. بر اساس داده‌های اداره اطلاعات انرژی آمریکا (EIA)، ذخایر جهانی نفت در سه‌ماهه دوم روزانه 5.1 میلیون بشکه کاهش یافت و انتظار می‌رود در سه‌ماهه سوم نیز روزانه 2.2 میلیون بشکه دیگر کاهش یابد. بازسازی ذخایر گازوئیل، سوخت جت و بنزین به زمان قابل‌توجهی نیاز دارد و این موضوع از تداوم تقاضا برای فرآورده‌های پالایش‌شده حمایت خواهد کرد.

فشارهای سیاسی نیز همچنان یک عامل ریسک اضافی محسوب می‌شوند. رئیس‌جمهور ترامپ پیش‌تر به‌طور علنی از شرکت‌های بزرگ نفتی به دلیل ثبت سودهای بی‌سابقه انتقاد کرده و از آن‌ها خواسته است قیمت بنزین را کاهش دهند؛ موضوعی که می‌تواند احتمال تشدید نظارت دولت بر این صنعت را افزایش دهد.

پس این موضوع چه معنایی دارد؟

با این حال، سرمایه‌گذاران نباید انتظار داشته باشند که سودهای بادآورده برای همیشه ادامه یابند. برقراری یک آتش‌بس پایدار با ایران، بازگشایی کامل تنگه هرمز و ازسرگیری صادرات می‌تواند به‌سرعت کرک اسپرد را کاهش دهد. در عین حال، تداوم قیمت‌های بالای بنزین ممکن است تقاضا را تضعیف کرده و واکنش‌های سیاسی، از محدودیت‌های صادراتی گرفته تا مالیات بر سودهای بادآورده، را به همراه داشته باشد. از دیگر ریسک‌ها می‌توان به حوادث پالایشگاهی، توقف فعالیت به دلیل تعمیرات، افزایش هزینه نفت خام سنگین و کند شدن رشد اقتصاد جهانی اشاره کرد.

سناریوی پایه برای دو تا سه سه‌ماهه آینده همچنان برای صنعت پالایش مطلوب باقی می‌ماند. حتی بازگشایی جزئی کشتیرانی از طریق تنگه هرمز نیز کمبود فرآورده‌های پالایش‌شده را بلافاصله برطرف نخواهد کرد. ظرفیت مازاد پالایش در سطح جهان همچنان محدود است، ساخت پالایشگاه‌های جدید سال‌ها زمان می‌برد و تأسیسات آسیب‌دیده یا متوقف‌شده نیز به‌سرعت قابل بازگشت به مدار تولید نیستند.

بنابراین، با هوشمندی عمل می‌کنیم و از ریسک‌های غیرضروری اجتناب می‌کنیم.

سودهای فراوان نصیبتان!